
Dżuma
Albert Camus, 1947
<p><em>Dżuma</em> Alberta Camusa (1947) to powieść o epidemii dymieniczej, która uderza w algierski Oran — ale jej prawdziwym tematem jest kondycja ludzka w obliczu irracjonalnego zła. Camus napisał ją w trakcie i po II wojnie światowej, gdy Europa wychodziła z doświadczenia totalitaryzmu; zaraza to wieloznaczna metafora: nazizmu, absurdu istnienia, każdego zła, które spada na człowieka bez jego winy i bez racjonalnego uzasadnienia.</p><p>Bohaterowie <em>Dżumy</em> nie są heroami — są ludźmi, którzy mimo strachu, wyczerpania i rozpaczy robią to, co do nich należy. Doktor Rieux leczy chorych nie z wzniosłych pobudek, lecz z poczucia zawodowego obowiązku. Tarrou organizuje oddziały sanitarne, bo nie chce być po stronie zarazy. Grand pisze i pisze pierwszy rozdział swojej powieści, bo musi coś robić. Ten heroizm bez złudzeń to serce filozofii Camusa — bunt bez nadziei, ale i bez kapitulacji.</p><p>Na maturze <em>Dżuma</em> pojawia się w kontekście postaw wobec zła i cierpienia, problematyki absurdu i buntu, symboliki choroby jako metafory społecznej, a także jako przykład prozy egzystencjalnej XX wieku. Kluczowe wątki: charakterystyka Rieux jako etyka bez Boga, filozofia Tarrou, ewolucja ojca Paneloux, figura Cottarda jako oportunisty.</p>
Opracowania (5)
Test z lektury „Dżuma" (Albert Camus)
Pytania o bohaterów, motywy i wydarzenia — sprawdź, czy znasz „Dżuma" przed maturą.