Plan wydarzeń „Ludzi bezdomnych”

Plan wydarzeń w punktach

1. Paryż — Tomasz Judym zwiedza Luwr, zachwyca się Wenus z Milo; poznaje panią Niewadzką, jej wnuczki Natalię i Wandę oraz nauczycielkę Joannę Podborską; wspólna wycieczka do Wersalu i rozmowy o sztuce (obraz „Rybak").

2. Powrót do Warszawy — Judym odwiedza nędzną rodzinę brata Wiktora na ulicy Ciepłej (obłąkana babka, fabryka cygar, stalownia, gruszka Bessemera).

3. Odczyt o higienie — na zjeździe lekarzy Judym domaga się walki z przyczynami chorób biedoty; zostaje wyśmiany i odrzucony przez środowisko.

4. Bezowocna praktyka — gabinet przy Długiej bez pacjentów; brak pieniędzy; Judym przyjmuje posadę w zakładzie kuracyjnym Cisy (własność pani Niewadzkiej).

5. Podróż do Cisów — incydent ze „swawolnym Dyziem", wywrócenie wozu; upokarzające przybycie; radosna gotowość do pracy.

6. Praca w Cisach — opis zakładu i jego ludzi (Węglichowski, Krzywosąd, M. Les); Judym podźwiga szpital i leczy biedotę; poznaje hochsztaplera Karbowskiego i namiętność Natalii do niego.

7. Dziennik Joasi („Zwierzenia") — biografia Joanny: sieroctwo, tułaczka guwernantki, śmierć brata Wacława, rodząca się miłość do Judyma; koniec tomu I.

8. Konflikt o czworaki — malaria wśród dzieci nad sadzawkami; Judym domaga się osuszenia; opór plenipotenta i „starców".

9. Ucieczka Natalii — Natalia bierze ślub z Karbowskim i wyjeżdża; Judym uświadamia sobie, że kocha Joasię („to jest moja żona").

10. Wyjazd rodziny Wiktora — za pieniądze Judyma Wiktor wyjeżdża do Szwajcarii; samotna, dramatyczna podróż Judymowej z dziećmi (rozdział „W drodze"); Wiktor postanawia jechać dalej, do Ameryki.

11. Miłość Judyma i Joasi — wyznanie uczucia w polu o zmierzchu, milcząca zgoda.

12. „Szewska pasja" — Krzywosąd spuszcza zgniły szlam do rzeki; Judym w gniewie wrzuca go do mułu.

13. Zwolnienie — Węglichowski usuwa Judyma z posady; wyjazd z Cisów.

14. Zagłębie — za namową inżyniera Korzeckiego Judym zostaje lekarzem fabrycznym; obrazy kopalni, hut, nędzy robotniczej; dysputy ideowe (Korzecki: „Człowiek — jest to rzecz święta").

15. Samobójstwo Korzeckiego — neurastenik Korzecki odbiera sobie życie (motyw „Dajmoniona").

16. Finał — rozdarta sosna — przyjeżdża Joasia z wizją wspólnego życia; Judym wyrzeka się miłości i szczęścia w imię misji („muszę być sam jeden"); rozstanie; samotny Judym pod rozdartą sosną nad zawaliskiem słyszy „płacz samotny przed obliczem Boga". Zakończenie otwarte.