MaturaPolski.pl Zdaj polski na 100%
🏛️

Epoki literackie

Charakterystyka epok literackich obowiązujących na maturze z języka polskiego. Kontekst historyczny, cechy stylu, najważniejsi twórcy — od antyku aż po współczesność.

10 epok
~6000 lat literatury
01

Starożytność

ok. 4000 p.n.e. – 476 n.e.

Kolebka europejskiej kultury — mitologia, filozofia i początki dramatu.

Cechy
Mitologia i religia politeistycznaNarodziny filozofiiTragedia i komedia grecka
Twórcy
Homer · Sofokles · Eurypides · +2
02

Średniowiecze

476 – ok. 1450

Epoka teocentryzmu, rycerstwa i alegorycznych wizji zaświatów.

Cechy
TeocentryzmAlegoria i symbolikaWzorce osobowe: rycerz, asceta, władca
Twórcy
Dante Alighieri · św. Tomasz z Akwinu · Gall Anonim · +1
03

Renesans

ok. 1450 – ok. 1600

Odrodzenie antyku, humanizm i rozkwit polskiej literatury.

Cechy
Humanizm i antropocentryzmNawiązania do antykuAfirmacja życia i natury
Twórcy
Jan Kochanowski · Mikołaj Rej · Andrzej Frycz Modrzewski · +1
04

Barok

ok. 1600 – ok. 1764

Epoka kontrastów, przepychu, sarmatyzmu i niepokoju egzystencjalnego.

Cechy
SarmatyzmKonceptyzm i marinizmVanitas — motyw marności
Twórcy
Jan Chryzostom Pasek · Daniel Naborowski · Jan Andrzej Morsztyn · +1
05

Oświecenie

ok. 1764 – ok. 1822

Wiek rozumu, krytyki społecznej i odrodzenia narodowego.

Cechy
Racjonalizm i empiryzmDydaktyzmKrytyka społeczna
Twórcy
Ignacy Krasicki · Stanisław Trembecki · Franciszek Karpiński · +2
06

Romantyzm

ok. 1822 – ok. 1864

Epoka uczucia, indywidualizmu i walki o niepodległość.

Cechy
Indywidualizm i uczuciowośćMesjanizm i mistycyzmBunt i bohater romantyczny
Twórcy
Adam Mickiewicz · Juliusz Słowacki · Zygmunt Krasiński · +1
07

Pozytywizm

ok. 1864 – ok. 1890

Praca u podstaw, scjentyzm i realistyczna powieść.

Cechy
Scjentyzm i utylitaryzmPraca u podstaw i organicznaRealizm w literaturze
Twórcy
Bolesław Prus · Eliza Orzeszkowa · Henryk Sienkiewicz · +1
08

Młoda Polska

ok. 1890 – 1918

Modernizm, dekadentyzm i bunt artystów przeciw mieszczańskiemu światu.

Cechy
Dekadentyzm i pesymizmSymbolizm i impresjonizmBunt przeciw filisterstwu
Twórcy
Stanisław Wyspiański · Jan Kasprowicz · Kazimierz Przerwa-Tetmajer · +2
09

Dwudziestolecie międzywojenne

1918 – 1939

Eksperyment formalny, awangarda i fascynacja nowoczesnością.

Cechy
Awangardowość i eksperymentFascynacja cywilizacją technicznąKatastrofizm
Twórcy
Julian Tuwim · Bruno Schulz · Witold Gombrowicz · +2
10

Współczesność

1939 – dziś

Doświadczenie wojny, totalitaryzmu i poszukiwanie nowej tożsamości.

Cechy
Literatura obozowaRozliczenie z totalitaryzmemEgzystencjalizm
Twórcy
Czesław Miłosz · Wisława Szymborska · Zbigniew Herbert · +3